کاخ نیاوران در تهران

کاخ نیاوران در تهران

در شمال شرقی تهران در گوشه‌ باغ نیاوران در میدان نیاوران تهران، کاخ نیاوران با مساحت نزدیک به 11 هکتار قرار دارد که اقامت گاه تابستانی خانواده شاه بود که امروزه یکی از مکان‌ های گردشگری تهران به حساب می‌آید. 

پیشینه‌ی کاخ نیاوران به چه صورت بود؟

در نیاوران روستایی به نام گرده وی یا گرده به قرار داشت که در جنب این روستا نیزاری زیبا وجود داشت. از آن‌جایی که باغ ییلاقی فتحعلی شاه قاجار در این نیزار بنا شد نام نی آوران که امروزه همان نیاوران است به آن‌جا اطلاق شد.محمد شاه نیز در این باغ بنایی کوچک و به دنبال او ناصرالدین شاه کاخ صاحبقرانیه را در این باغ ساخت. کوشک احمد شاهی آخرین بنایی بود که در این باغ احداث شد. 

در دوران محمدرضا شاه پهلوی چه بر سر این کاخ آمد؟

در زمان فتحعلی شاه قاجار در همین محل کاخ کوچکی ساخته شد که به دستور محمدرضا شاه پهلوی کاخ قبلی تخریب و کاخ نیاوران امروزی به جای آن ساخته شد. این بنا که حدود 9000 متر مربع مساحت دارد دارای دو طبقه و یک نیم طبقه است که در ابتدا به نیت محل پذیرایی مهمانان خارجی ساخته شد اما بعد از ساخت محل سکونت شاه و خانواده‌اش شد.

کاخ نیاوران مجموعه‌ای از هنرهای دستی ایرانی نظیر ، آینه کاری، گچ بری و کاشی کاری در نمای خارجی، است. کلیه اتاق ها و سرسرای بزرگ کاخ در طبقه همکف قرار گرفته اند. اتاق‌ها شامل اتاق سینما، اتاق غذا خوری، سالن پذیرایی، سالن انتظار، راهروهای فرعی و تالار آبی می‌باشد.  در نیم طبقه این بنا اتاق کار، اتاق کنفرانس، دفتر منشی فرح دیبا ، اتاق خواب لیلا و اتاق ندیمه او قرار دارد.اتاق فرزندان شاه و ندیمه‌های آن‌ها به همراه اتاق لباس و آرایش فرح دیبا و اتاق خواب و استراحت نیمروزی شاه در طبقه سوم واقع شده است. فضای این کاخ بزرگ پر است از نقاشی‌های بزرگ هنرمندان داخلی و خارجی، مجسمه‌های چینی کارخانه های سور فرانسه و رزنتال آلمان و اشیئ تزئینی و همچنین فرش‌های نفیس ایرانی.

پس از انقلاب چه اتفاقی برای کاخ نیاوران افتاد؟

 در سال 1357 نیروهای انقلابی، کاخ نیاوران را تسخیر کردند و در سال 1360 به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تحویل دادند. اولین بار این کاخ موزه در سال 1365 باز شد و اطراف این کاخ تبدیل به خوابگاه پسرانه شد. در سال‌های بعدی موزه جهان نما، کاخ صاحبقرانیه و کوشک احمد شاهی نیز افتتاح شد و در معرض دید قرار گرفت.

مجموعه کاخ نیاوران بخش‌های متعددی دارد که می‌تواند اوقات خوشی را برای یک روز تاریخی برای شما و خانوادتان رقم بزند. این بخش‌ها شامل : کتابخانه اختصاصی کاخ نیاوران ، کوشک احمد شاهی، کاخ صاحبقرانیه، موزه جهان نما، باغ کتیبه‌ها، موزه حوضخانه، موزه خودروهای کاخ نیاوران و مدرسه اختصاصی می‌شود.

جالب است بدانید که در داخل محوطه کاخ نیاوران و خارج از آن‌همه زرق و برق خشک شویی اختصاصی خاندان پهلوی دیده می‌شود . این کاخ زیبا همه روزه از ساعت 9 صبح در خدمت بازدیدکنندگان و علاقه مندان به آثار تاریخی قرار دارد.